Araştırma: İstanbul’daki selde yağış yüzde 7, rüzgâr yüzde 9 güçlendi
Özet haber: ClimaMeter’ın analizine göre, 14-15 Ekim’de İstanbul’da sele yol açan hava sistemleri geçmişe kıyasla daha fazla yağış ve daha güçlü rüzgâr üretti; ancak kentteki yağış artışı istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı.

Araştırmada, İstanbul’daki sele benzer hava koşulları günümüz ile 1950-1987 dönemi karşılaştırılarak incelendi. Buna göre söz konusu sistemler yaklaşık yüzde 7 daha fazla yağış ve yüzde 9 daha güçlü rüzgâr oluşturdu. Bu hava olaylarındaki sıcaklıkların da geçmişe göre 1,5 dereceye kadar yükseldiği belirtildi. Analiz, felaketin şiddetlenmesinde insan kaynaklı iklim değişikliğiyle doğal iklim değişkenliğinin birlikte rol oynadığını ortaya koydu.
Çalışmada İstanbul’un kendisinde yağış miktarındaki artışın istatistiksel açıdan anlamlı olmadığı vurgulandı. Buna karşılık Batı ve Kuzeybatı Anadolu ile İstanbul’un kuzeyindeki Karadeniz kıyılarında yağış artışının daha belirgin olduğu kaydedildi. Yağış kaynaklı hasarın yaklaşık yüzde 3’ünün insan kaynaklı iklim değişikliğiyle bağlantılı olduğu tahmin edildi. Bu oran, selin yol açtığı toplam kayıpları değil, yalnızca yağışla ilişkili hasarın iklim değişikliğine atfedilen bölümünü ifade ediyor.
Araştırmacılar, selin etkilerinin sadece yağış miktarıyla açıklanamayacağını belirtti. Yoğun yapılaşma, betonlaşma, doğal drenaj alanlarının değişmesi ve altyapı yetersizliği, şiddetli yağışların taşkına dönüşmesinde etkili unsurlar arasında sıralandı. İTÜ Afet Yönetimi Enstitüsü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ömer Ekmekcioğlu da havzaların özellikleri ile kentleşmenin İstanbul’daki taşkın riskini etkilediğine dikkat çekti.
Uzmanlara göre, aşırı yağış riskindeki değişim dikkate alınarak drenaj sistemleri ve kentsel planlama yeniden ele alınmalı. Böylece iklim koşullarındaki değişimin yanı sıra kentleşme ve altyapı kaynaklı risklerin de azaltılması hedefleniyor.
Kaynak: Karar



